Grand champion Hakuho

Grand champion Hakuho, top, sends champion Kotooshu to the dirt in their bout at Fukuoka, southern Japan, on Friday Nov. 27, 2009. Hakuho, who hails from Mongolia, kept his record unblemished at 13-0 with the win over Kotooshu, a Bulgarian.

Асашёорюү Далай ламтай уулзахаар төлөвлөжээ

Мэргэжлийн сумо бөхийн кюүшю башё эхлэх өдөр ойртож байна. Ойрын өдрүүдэд Японы мэргэжлийн сумо бөхийн холбооны бөхчүүд Фүкүока мужид тойргийн барилдаан хийж байна. Үүнд оролцож буй Монголын их аварга Асашёорюү өнөөдөр далай ламтай уулзах ажээ. Далай лам өнгөрсөн аравдугаар сарын 30-нд Японд ажлын айлчлалаар ирсэн бөгөөд энэ сарын 7-ныг хүртэл Токио хот, Эхимэ, Окинава мужид айлчилж, сүсэгтнүүдэд ном айлдах юм байна.

Их аварга далай ламтай уулзахыг хүсч байгаа ч сумогийн холбооноос энэ уулзалтыг хүлээн зөвшөөрөхгүй байж магадгүй аж. Учир нь шинэ башёгийн банцукэ гарснаас хойш бөхчүүдийг ийш тийш явуулахыг зөвшөөрдөггүй бөгөөд их аварга Асашёорюү далай ламтай уулзахын тулд Окинава арал хүртэл багагүй цаг зарцуулах учир багш нар болоод сумогийн холбоо зөвшөөрөхгүй байж магадгүй гэнэ. Далай лам Их аварга Асашёорюүг ихэд хүндэлдэг бөгөөд их аваргыг өнгөрсөн жил гэрийн хорионд байх үед нь далай лам түүнтэй өөрийн төлөөлөгчөө уулзуулж, сэтгэл санааны дэм өгч байсан билээ.

Аки башё өнөөдөр эхэллээ.

Есдүгээр сарын 13-27-ны өдрүүдэд үргэлжлэх Японы мэргэжлийн сумо бөхийн есдүгээр сарын тэмцээн буюу аки башё өнөөдөр эхэллээ.Aки башёд манай есөн бөх зодоглох юм. Хамгийн нэр хүндтэй гэгддэг зүүн жигүүрийг манлайлан барилдах ёкозуна Хакухо М.Даваажаргал өнөөдөр комүсүби Аминишикитэй, харин баруун жигүүрийн тэргүүн манлайд бичигдсэн ёкозуна Асашёорюү Д.Дагвадорж зүүн жигүүрийн комүсүби Барутотой хүч үзэхээр оноолт таарчээ. Озэки Харумафүжи Д.Бямбадоржийн хувьд баруун жигүүрийн маэгаширагийн тэргүүн бөх Миябияматай барилдах бол өнгөрсөн башёд амжилттай барилдаж, маэгаширагийн хоёрт бичигдсэн Шотэнро Д.Нямсүрэн озэки Кайотой, баруун жигүүрийн маэгаширагийн хоёроос босч барилдах Кёкүтэнхо Н.Цэвэгням озэки Чиётайкай нартай оноолт таарч барилдана. Мөн маэгаширагийн гуравт эрэмбэлэгдсэн Какүрюү М.Ананд Тоёоношиматай, Токитэнкү А.Хүчитбаатар Гоэйдотой, харин Асасэкирюү Б.Дашням Такэказэтэй барилдахаар оноолт таараад байна. Өнгөрсөн нагоя башёгоос эхлэн макүүчи зиндаанд дэвшин барилдаж буй Моконами Г.Базарсадын хувьд эхний өдрийн барилдаанд баруун жигүүрийн маэгаширагийн наймд бичигдсэн Шимоторитой учраа таарч барилдах юм.

Сумо-блог

Би нээх сумо бөх энтэр сонирхож шимтдэггүй л дээ. тэхдээ харийн оронд бяр чадлаасаа гадна хүн болж боловсрох чадвараараа тэмцэлдэж буй философийг нь ажиглах үүднээс, дээрээс нь эргэн тойрныхны шахалт шаардлагаар бөхчингүүдийн нэр усыг нь уншиж өгөх, ганц нэг мэхний тайлбар орчуулах /түлхэнгүүтээ шидэх, татаж унагаах, сэгсэрч дайрах гэх маягаар/ зэргээр хошуу дүрэхээс мултарч чаддаггүй болой. 
Гальт гүүглэдэж суугаад сумо бөхчүүдийн блог ранкингийг олж үзээд зарим нэгэнд сонирхолтой байж магад гэж бодлоо. Гадаад бөхчүүдээс Харүмафүжи , Котоошюү хоёр тэргүүлж явах шиг байна. Ер нь хүчтэй дайснаа хүндэлж чаддаг японууд мундаг улс шүү, тэр тал дээр сармагчин шинжээсээ хүн тал руугаа арай ойртсон гэхиймуу. Гадаад хүмүүс өөрсдийн гараар өөрсдийнхөө үгээр ингэж блог бичиж байгаад нь японууд бас олзуурхаж их дуртай байдаг болтой. бичиж байгаа хүн нь ч өөрсдөө үүнээс маш олон юмыг сурч, өөртөө наалдуулж шингээж авах нь ойлгомжтой. Асашёорюү аваргын блог байдаг боловч өөрөө биш менежер нь хөтөлдөг юм шиг байна. 
мэдээллийн эх: Сумо-блог

Хэзээ нэгэн цагт тэд Кокүгиканд тэмцэлдэх буйзаа

Намайг анх японд ирж байхад Fuji TV-гээр "Япон сумо vs Монгол бөх" гээд нэг ийм нэвтрүүлэг гарч байсан. Олон хүний сэтгэлийг хөдөлгөсөн маш сайн нэвтрүүлэг болж чадсан. Тэрнээс хойш нэг жилийн дараа япон хүү аймаар хичээгээд, бэлтгэл хийгээд revenge хийх гэж ирж байгаа бичлэг. Fuji TV-гийн цуврал нэвтрүүлгийн 2 дахь нь. 

Монгол хүүхдүүд мундаг шүү, бие бялдар болон оюуны санааны чадавхийн хувьд. бүүр байгалиасаа.

Тэгэхдээ хэдэн жилийн дараа Мөнх хүү Маак күн-г дийлэхгүй байхаа, япончууд 根性(тэвчээр),　努力(хичээл, зүтгэл)-ээрээ аваад явчихна гэж би хувьдаа бодож байна.
Хамгийн сүүлд хэлсэн хөтлөгчийн үг их гоё

Хариугаа авахаар шийдсэн тэр өдрөөс хойш нэг жилийн хугацаанд Маак күн сэтгэл санаа, бие бялдарын хувьд ч эр хүн болжээ. Гэвч түүний өрсөлдөгч Мөнх хүү ч өсөж том болсон байна. 

Бөхийн барилдаанаар ширүүхэн өрсөлдсөн япон, монгол хөвгүүдээ бид мартахгүй, хэзээ нэгэн цагт эдгээр хөвгүүд Кокүгикан (Сумогийн ордон)-д тэмцэлдэх буйзаа гэж хэлэх үед би аль хэдийн уйлчихсан сууж байлаа гэж


Мэдээллийн эх

Ө.Тамир: Мөөеөг олимпиос медаль аваад ирэхэд би тосохоосоо ичээд сургуулийнхаа үдэшлэгт явчихаж билээ

Бөхийн түүхэнд аав, хүү хоёр аварга байгаагүй хэмээн Монголчууд төдийгүй Япончууд шагшин магтдаг. Энэ хэн болохыг уншигчид сайн мэдэж байгаа гэдэгт эргэлзэхгүй байна. "Хань" булангийн энэ удаагийн зочноор Монгол Улсын Хөдөлмөрийн баатар, гавьяат тамирчин, дархан аварга Ж.Мөнхбатын гэргий Ө.Тамирыг урилаа.

Фантаро хочтой Асашёорюү

Их аварга Асашёорюү Д.Дагвадорж гуравдугаар сарын Харү башёгийн бэлтгэлээ Осакад хийж байгаа билээ. Тэрбээр бэлтгэлээ түр завсарлан уржигдар Олон улсын эмэгтэйчүүдийн эрхийг хамгаалах өдөр Токио хотноо болсон “Shibuya Girls Collection” загварын шоунд оролцжээ.
Шоунд их аварга маань ахлах ангийн хүүхдийн дүрэмт хувцас өмсөж загвар үзүүлсэн аж. Түүнчлэн саяхан “Fanta” ундааны сурталчилгаанд оролцож, зургаа авахуулсан юм байна. Ийнхүү рекламд зураг авахуулснаас хойш япон багачууд түүнийг үлгэрийн баатар Кэнтаротойгоо адилтган “Фантаро” хэмээн нэрлэх болжээ.Их аварга Асашорюү Кока-Кола компанийн Фанта ундааны цуврал сурталчилгаанд тоглож, гэрээнийхээ хүрээнд Шибүяд болсон загварын шоунд хүртэл оролцоод авсан билээ.
Уг цуврал рекламанд Монголоос шилжиж ирсэн, 13 настай дунд сургуулийн сурагч Фантаро-гийн дүрийг аварга маань бүтээдэг.
"Үнэндээ Фантаро бол сайн хүн юм шүү дээ" - Рекламны гол консепт нь энэ. Далд утгаараа үргэлж элдэв хэл амны бай болж байдаг Дагвааг маань сайн хүн юм шүү гэсэн мессежийг япончуудад өгч чадаж байгаа гэж хэлж болно, доорх рекламуудыг үзсэн япончууд Дагваад хандах хандлага нь сайжирч байгаа бололтой. Сүүлийн үед хэвлэл мэдээлэл, эсвэл Сүмогийн холбоо, Ёкозүнагийн зөвлөлөөсөө шүүмжлэлээр бөмбөгдүүлэх үед нь түүнийг өмөөрч буй япон хүнтэй их тааралдах болсон нь энэ рекламны нөлөө ч байж магадгүй.

Энэ оны 1 сарын тэмцээнд муу барилдвал зодог тайлж магадгүй гэсэн яриа тархсан хүнд нөхцөлд түрүүлсэн нь бүгдийн сэтгэлийг хөдөлгөсөн. Асашорюүгийн сүмод дуртай байдал, цөхрөлгүй тэмцэгч чанар, зорилгодоо хүрэх тэмүүлэл нь Япончуудад арай гэж ойлгогдсон гэж хэлж болох юм.

Энэ Ням гаригт Оосака хотноо Хаврын тэмцээн эхлэх гэж байна. Их аваргадаа амжилт хүсье.

Mongolian yokozuna Asashoryu recently debuted as a fashion model, and a cosplayer to boot, waddling down the catwalk in support of Fanta sales.

In the event, called Shibuya Girls Collection, and held at Yoyogi National Gymnasium, Asashoryu modeled a typical Prussian cadet uniform, the standard for Japanese boys, much to the delight of the 20,000 crowd, most of them female teenagers.

Dancing on stage with the other models, his task of modeling a school uniform is a marketing move for Fanta, as this sort of material features in their Japanese line of TV commercials. He appears as “Fantaro (13)”:

Asashoryu was clearly excited with the attention, stating “this tension is kind of new to me”.

But whilst he is happy with his new role, some sports newspapers are clearly not, lambasting him after he skipped training for the upcoming Spring Grand Sumo tournament.Taking large amounts of money to promote soft drinks is of course ok.

The Fanta commercials themselves have always been associated with school; this one parodies the old Japanese drama series, Sannen B-gumi Kinpachi-sensei:

Аугаа аваргуудыг харьцуулахад

Их сүмогийн түүхэнд 20-иос дээш түрүүлсэн таван бөх бий. 1960-аад оны домогт ёкозүна Тайхо (зураг дээр) 32 удаа түрүүлсэн нь өнөө хэр хэн ч даваагүй өндөр босго болсон бол Чиёнофүжи 31, Китаноүми 24, Асашёорюү 23, Таканохана 22 түрүүтэй байгаа.
Тэднээс Китаноүми хамгийн залуудаа буюу 19 настайдаа анхны түрүүгээ авсан бол Чиёнофүжи “өвгөрсөн” хойноо (26 насандаа) Эзэн хааны цомыг анх гарджээ.

Кёкүшюзан Д.Батбаярын дээлний загварыг Т.Баясгалан гаргаж өгчээ

Сар шинээр төр засгийн удирдлагууд, дарга сайдууд үндэснийхээ дээл хувцасаар гоёдог. Энэ жилийн хувьд хамгийн чамин хувцасласан УИХ-ын гишүүнээр эрэгтэйгээс Кёкүшюзан Д.Батбаяр, эмэгтэйгээс Д.Арвин гишүүн тодорчээ. Чамин хийцийн булган эмжээртэй хантаазаар гангарсан Кёкүшюзаны гоёлын загварыг нь сүйт бүсгүй нь болох дуучин Т.Баясгалан гаргаж өгсөн гэнэ. Эрхэм гишүүн маань хэт дэгжин гоёлынхоо талаар “Манай Баясаа л ингэж хувцаслахыг зааж өгсөн. Загварыг маань манай хүн л гаргасан” хэмээн ам алдсан.

Харүмафүжи цолны мялаалгаа хийлээ

Хоёрдугаар сарын эхээр Монголд озэки цолны мялаалгаа хийсэн Харүмафүжи өнгөрөгч бямба гаригт Токиод нүсэр хүлээн авалт зохион байгуулжээ. Сүмогийн холбооны удирдлагууд, ёкозүна Асашёорюү, Хакүхо тэргүүтэй 1300 орчим зочин уг ёслолд уригдсан байна.

Хацү башёд озэки цолтойгоор анх удаа зодоглож, 8-7 амжилт үзүүлсэн Харүмафүжи “Намайг дэмждэг хүмүүс, энэ зэрэгт хүргэсэн багш нарынхаа ачийг хариулахын тулд Харү башёд хичээж барилдана. Өдөр бүр уран барилдаанаар сүмо сонирхогчдыг баясгахыг хичээнэ” хэмээн өгүүлжээ.

Түүний багш Исэгахама ояката (ёкозүна Асахифүжи) шавийнхаа озэки цолтойгоор барилдсан эхний башёгийн үр дүнд сэтгэл хангалуун бус байгаагаа хэлээд Харүмафүжиг озэки цолдоо ханалгүй, оргил өөд тэмүүлэх хэрэгтэй хэмээн сургамжилсан байна.
今日は大関昇進パーティーがありました。



全国から、そしてモンゴルからたくさんのお客さんに
来てもらって本当に幸せです。

あらためて大関として
もっと頑張らないといけないな。

これからも一生懸命、皆さんに喜んでもらえる相撲を取って
相撲界にも恩返ししたいと思います。

これからも応援よろしくお願いします。

本当に今日は,自分のために
たくさんの方に来ていただいて…

しあわせです。


ありがとうございました。

Хакухо 2.5 сая иений шагнал хүртлээ

1977 оноос хойш жил бүр уламжлал болон зохион байгуулагдаж байгаа нэг өдрийн үзүүлэх барилдаан өчигдөр Японы мэргэжлийн сумо бөхийн ариун газар болсон Токио хотын Кокугикан ордонд болж, сумо бөхийн 69 дэх ёкозуна Хакухо М.Даваажаргал түрүүллээ. Тэрбээр тэмцээний үеэр дараалан экс-комүсүби Гоэйдо, Футэно, Коккай, Такамисакари болон 21 настай Точиношин, озэки Котоошю нарыг өвдөг шороодуулжээ. Хакухо М.Даваажаргал ийнхүү дөрвөн жилийн дараа энэ нэр хүндтэй үзүүлэх барилдаанд тэргүүлж байгаа ба хоёр дахь удаагаа аваргалж, 2.5 сая иений шагнал хүртлээ.
Харин уг барилдааны гурван удаагийн аварга ёкозуна Асашёорюү Д.Дагвадорж энэ барилдаанд Бушуяма, Ивакияма, Гоэйдо нарыг дараалан ялсан боловч хагас шигшээ барилдаанд Болгарын озэки Котоошюд өвдөг шороодсон байна. Тэрбээр ёрикири мэхээр унажээ.
Барилдаан эхлэхээс хэдхэн хоногийн өмнө эмнэлгээс гарсан озэки Кайо Асасэкирюү Б.Дашнямын довтолгоог барсангүй. Харин шинэхэн озэки Харумафүжи Д.Бямбадорж Оросын бөх Аранд унасан байна. Түүнчлэн озэки Чиётайкай, Котомицүки нар хоёрдугаар тойргийн барилдаанд өвдөг шороодож, тэмцээнийг орхижээ. Үзүүлэх барилдааны үеэр бөхчүүд сумо сонирхогч бага насны хүүхдүүдтэй үзүүлэх барилдаан хийж, үзэгчдийг баясгасан байна.

Д.Бямбадорж: Нэр хүнддээгүй байх аа

Мэргэжлийн сумо бөхийн озэки Харумафүжи Д.Бямбадорж өчигдөр эх орондоо ирсэн билээ. Өнгөрсөн нэгдүгээр сарын барилдаанд анх удаа озэки цолтой зодоглож, цолоо хамгаалан үлдсэн Харумафүжи шинэ цол хүртсэнээсээ хойш анх удаа нутагтаа ирж байгаа нь энэ юм. Түүнтэй цөөн хором ярилцаж, сэтгэгдлийг нь сонслоо.
-Хацу башёд та анх удаа озэки цолтой барилдлаа. Тийм болохоор олон хүн таны барилдаанд өмнөхөөс илүү анхаарлаа хандуулж байсан?
-Озэки цол хүртэнэ гэдэг маань маш том хариуцлага байдаг юм байна. Анх озэки цолтой бөхчүүдийг хараад сүрддэг, тэднээр бахархдаг байсан бол одоо өөрөө тэр хүмүүс шиг үргэлж сайн барилдах үүрэгтэй болсон. Хацу башёд санасандаа хүртэл барилдаж чадаагүй. Өөртөө тэгж дүгнэлт хийсэн. Тийм болохоор дараа дараагийн тэмцээнд, гуравдугаар сард алдаагаа засч, улам сайн барилдахыг хичээнэ.
-Башёгийн өмнө та Харумафүжи гэж нэрээ өөрчилсөн. Д.Бямбадоржийн шинэ нэр хүндэдсэн байх гэсэн яриа манайхны дунд байсан л даа?
-/инээв/. Нэр хүнддээгүй байх аа. Хүмүүс харин тэгж бодож байгааг би сонссон. Уг нь их сайхан нэр л дээ. Манай багш өгсөн юм. Нэр хүн дэдсэн гэж би бодоогүй. Харин би өөрөө л нэрэндээ эзэн болж барилдах хэрэгтэй болж байна.
-Та энэ удаа нэлээд олон хүний бүрэлдэхүүнтэй ирсэн бололтой?
-Манай багш ирсэн. Мөн сумо бөхийн холбоог төлөөлж хэд хэдэн хүн ирлээ. Японы NHK телевизийн ажилтнууд байгаа.
-Монголд хэд хонох вэ. Озэки цолны мялаалга болох уу?
-Тийм бодолтой ирсэн.
-Сумо сонирхогчдодоо хандаж хэлэх таны үгийг сонсъё?
-Намайг үргэлж дэмжиж байдаг ард түмэндээ баярлалаа. Озэки цолтой болсны дараа маш олон хүн баяр хүргэж, урмын үг хэлж байлаа. Цаашид би арслан шиг арслан байхын төлөө хичээнэ. Өдөр бүр бэлтгэлээ сайн хийнэ. Энэ цолондоо эзэн болж явах болно гэж ард түмэндээ уламжилья даа. Удахгүй цагаан сар болох гэж байна. Та бүхэн сар шинэдээ сайхан шинэлээрэй.

Харумафүжи Д.Бямбадоржийн озэки цолны мялаалга боллоо

Шинэ оны өмнө озэки цол хүртэж, өнгөрсөн хацу башёд анх удаа шинэ цолтойгоо зодоглосон Харумафүжи Д.Бямбадорж өчигдөр эх орондоо ирсэн билээ. Өөрийн багш болоод мэргэжлийн сумо бөхийн холбооны албаны хүмүүс, NHK телевизийн сэтгүүлчид гээд нэлээд олон хүний бүрэлдэхүүнтэй ирсэн тэрбээр өчигдөр орой озэки цолны мялаалгаа хийсэн байна. Харумафүжи Д.Бямбадорж өнөөдөр гэр бүлийнхнийхээ хамт аавынхаа нутаглуулсан газарт очиж хүндэтгэл үзүүлэх аж. Тэрбээр энэ удаа богино хугацаатай эх орондоо ирж байгаа тул маргааш Япон руу буцах юм байна.

Харумафүжи Д.Бямбадорж эх орондоо ирлээ

Энэ оны эхний барилдаанд озэки цолтой зодоглосон харумафүжи Д.Бямбадорж өнөөдөр эх орондоо ирлээ. Тэрбээр эх орондоо дэвжээний багш болоод дэмжигчид Японы NHK телевизийнхэнтэй хамт ирсэн байна. Шинэ цол авснаасаа хойш анх удаа нутагтаа ирж буй харумафүжи Д.Бямбадорж нь озэки цолны мялаалгаа Монголд байх хугацаандаа хийх бололтой.

Озэки Кайо эмнэлэгт хэвтжээ

Японы мэргэжлийн сумо бөхийн 2009 оны анхны тэмцээн болох хацү башё өндөрлөсний дараах өдөр озэки Кайо эмнэлэгт хэвтсэн гэдгээ мэдэгдлээ. 36 настай озэки Кайо мухар олгойн хурц үрэвсэл байж магадгүй гэсэн оноштойгоор эмнэлэгт хэвтсэн байна. Эзэн хааны цомын таван удаагийн эзэн озэки Кайо гурван долоо хоног эмнэлэгт хэвтэх шаардлагатай гэнэ. Тэрбээр өнгөрсөн башёг найман даваа, долоон унаатай өндөрлүүлж, цолоо амжилттай хамгаалсан билээ.